Իրանի դեմ ամերիկա-իսրայելական ագրեսորների սանձազերծած պատերազմի հետևանքներից և վերջնարդյունքից չափազանց շատ բան է կախված

Պատերազմը կարող է վերսկսվել հինգշաբթի, միգուցե՝ ավելի շուտ

Հարևան ու բարեկամ Իրանի դեմ ահաբեկչական պետություններ ԱՄՆ-ի և սիոնիստական Իսրայելի սանձազերծած պատերազմի հետևանքները և վերջնարդյունքը Հայաստանի ճակատագրի համար պակաս կարևոր չեն նրանից, թե ինչ արդյունքներով կավարտվեն առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունները: Միջնաժամկետ և երկարաժամկետ հեռանկարում միգուցե նույնիսկ ավելի կարևոր են… Համենայն դեպս, չավարտված պատերազմի ելքը ռազմավարական առումով կարևոր է նաև Ռուսաստանի և Չինաստանի համար: Ահա թե ինչու ենք այսքան կարևորում իրանյան թեման:

ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփն Իրանին չտեսնված խնդիրներով է սպառնացել՝ հայտարարելով, որ եթե Իրանը նոր բանակցությունների չգնա, ապա կբախվի «խնդիրների հետ, որոնք նախկինում երբեք չի տեսել» (Թրամփի խոսքը մեջբերել է CNN-ը):

«Դե, նրանք պատրաստվում են բանակցություններ վարել, իսկ եթե չլինեն (ներկա չգտնվեն.- Ա. Հ.), ապա կբախվեն խնդիրների, որոնք նախկինում երբեք չեն տեսել»,- ասել է Թրամփը եթերում, չգիտես որտեղից վերցնելով կամ հերթական անգամ մոգոնելով, թե Իրանի ղեկավարությունը պատրաստվում է բանակցություններ վարել:

Հետաքրքիր է ԱՄՆ-ի նախագահի մի արտահայտությունը. Թրամփը կրկին ասել է, որ ԱՄՆ-ն այլընտրանք չունի, ինչը նշանակում է, որ ամերիկյան պայմաններով խաղաղության պայմանագրի (իրականում՝ Իրանի կապիտուլյացիայի փաստաթղթի) ստորագրումից Իրանի հրաժարվելու դեպքում Միացյալ Նահանգները վերսկսելու է պատերազմը:

Իրականում ԱՄՆ-ն այլընտրանք ունի, և այդ այլընտրանքն Իրանի հետ հավասարակշռված, արդար, Իսլամական պետության ժողովրդի համար արժանապատիվ խաղաղություն կնքելն է, և ոչ թե խաղաղության պայմանագրի անվան տակ Իրանի կապիտուլյացիան պահանջելը:

Իր վերոնշյալ արտահայտությամբ Թրամփը, ինչպես Նիկոլ հայադավը, իր անձը նույնացրել է պետության հետ: Միաժամանակ մատնել է, որ հենց ինքն այլընտրանք չունի: Իսկ չունի, քանի որ հանդիսանում է սիոնիստական Իսրայելի կամակատարը, հրեական պետության ճիվաղ վարչապետ Բենիամին Նաթանյահուհի անձնական գործիքը կամ խամաճիկը… Ըստ ԶԼՄ-ներում հրապարակված որոշ տեղեկությունների, Թրամփն ինքը ժամանակին մասնակիցն է եղել հանրահայտ մանկապիղծ Ջեֆրի Էփշտեյնի, մեղմ ասած, անբարո օրգիաների, ինչն ապացուցող փաստերը Նաթանյահուհի տրամադրության տակ են, և վախենալով իր համար ոչ միայն պարզապես վարկաբեկիչ, այլև ճակատագրական հետևանքներ ունեցող դոսյեի հրապարակումից, Թրամփը կատարում է այն ամենը, ինչ պահանջում է Նաթանյահուն:

Իրանի խորհրդարանի նախագահ Մոհամմադ Բաղեր Ղալիբաֆը, սակայն, մերժել է սպառնալիքների տակ բանակցությունները:

«Թրամփը, շրջափակում մտցնելով և հրադադարի ռեժիմը խախտելով, փորձում է բանակցությունների այս սեղանը, իր պատկերացմամբ, վերածել կապիտուլյացիայի սեղանի կամ արդարացնել պատերազմի վերսկսումը»,- գրել է Ղալիբաֆը X սոցիալական ցանցում և նախազգուշացրել, որ Թեհրանը պատրաստ է բացահայտել «նոր խաղաքարտեր ռազմի դաշտում»:

Նախօրեին Թրամփը հայտարարել էր, որ դժվար թե երկարաձգի Իրանի հետ երկշաբաթյա հրադադարը։ Նրա խոսքով՝ երկշաբաթյա հրադադարը, որի մասին նա հայտարարել է ապրիլի 7-ին, ավարտվում է «Վաշինգտոնի ժամանակով չորեքշաբթի երեկոյան» (պարզ հաշվարկով՝ հրադադարը Վաշինգտոնի ժամանակով ոչ թե վաղը, այլ այսօր երեկոյան է ավարտվում): Սակայն, նշել է ԱՄՆ-ի նախագահը, «շատ քիչ հավանական է, որ ես կերկարաձգեմ այն», եթե այդ ժամանակ համաձայնություն ձեռք չբերվի։

Ինչպես հայտնի է, Թեհրանը Հորմուզի նեղուցի ամերիկյան շրջափակման, ԱՄՆ-ի կողմից հրադադարի ռեժիմի խախտումների և ամերիկյան չափազանցված, «անիրատեսական պահանջների» պատճառով հրաժարվել է մասնակցել բանակցություններին։ Սակայն ամերիկյան մի քանի ԶԼՄ-ներ, մասնավորապես, «The Wall Street Journal»-ը, «Axios»-ը և CNN-ը՝ հղում անելով իրենց աղբյուրներին, դատելով ամենից, կեղծ լուրեր են հրապարակել, թե Իրանը համաձայնել է ԱՄՆ-ի հետ խաղաղության բանակցությունների երկրորդ փուլին, և որ իրանական և ամերիկյան բանակցային խմբերն ապրիլի 22-ին կմեկնեն Պակիստան՝ ամերիկյան պատվիրակության հետ հանդիպումների նոր փուլ անցկացնելու համար:

РБК-ի փոխանցմամբ , ԱՄՆ-ի փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը, ըստ CNN-ի աղբյուրների, ապրիլի 21-ին Վաշինգտոնից կմեկնի Պակիստան՝ մասնակցելու Իսլամական Հանրապետության ներկայացուցիչների հետ բանակցությունների նոր փուլին: Ըստ հրապարակման, Սպիտակ տունը պաշտոնապես չի հաստատել, թե ԱՄՆ-ի ներկայացուցիչները երբ կմեկնեն բանակցությունների նոր փուլին մասնակցելու: ԱՄՆ-ի նախագահի վարչակազմում ակնկալում են, որ «պատվիրակությունը ճանապարհ կընկնի մոտ ժամանակներս, բայց թե որոշակի երբ դա տեղի կունենա, դեռ պարզ չէ»:

«Axios»-ը գրել է, որ Իրանը չի համաձայնել մասնակցել բանակցային նոր փուլին՝ Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի ճնշման պատճառով: Հրապարակման համաձայն, Իրանցի պատվիրակները բանակցությունների թույլտվությանն էին սպասում երկրի գերագույն առաջնորդ Մոջթաբա Խամենեիից, և «այն ստացվել է երկուշաբթի երեկոյան»: Պարբերականի տվյալներով՝ Սպիտակ տանն ամբողջ երկուշաբթի սպասում էին Իրանի համաձայնությանը։

Ապրիլի 20-ին Թրամփը հայտարարել էր, որ ԱՄՆ-ը և Իրանը գործարքը կստորագրեն ապրիլի 21-ի երեկոյան, չհստակեցնելով, թե որոշակի ինչ գործարքի մասին է խոսքը։ Սակայն, ինչպես Թրամփի այս հայտարարությունը, այնպես էլ բանակցային նոր փուլին մասնակցելուն Իրանի համաձայնության վերաբերյալ վերոնշյալ ԶԼՄ-ների հրապարակումները, հավանաբար, շինծու են, միայն ժամանակը ցույց կտա իրականությունը: Իրանում, ինպես ժամեր առաջ փոխանցել է «РИА Новости»–ին , հայտարարել են, որ ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններ չեն վարի մինչև շրջափակման վերացումը:

«Քանի դեռ չեն հանել ծովային շրջափակումը, մենք մտադիր չենք բանակցությունների երկրորդ փուլ անցկացնել»,- հայտարարել է Իրանի խորհրդարանի պատգամավոր Ահմադ Նադերին, որի խոսքերը հրապարակել է իրանական SNN հեռուստաալիքը:

Նադերին նաև հաստատել է, որ Իրանը բանակցողների խմբեր չի ուղարկել Պակիստան՝ խաղաղության շուրջ ԱՄՆ-ի հետ երկխոսությանը մասնակցելու համար:

ԱՄՆ-ի փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսի այցը Իսլամաբադ Իրանի հետ բանակցությունների համար հետաձգվել է անորոշ ժամանակով, քանի որ Վաշինգտոնը չի ստացել Թեհրանի պատասխանն իր բանակցային դիրքորոշումներին,- այսօր, «РИА Новости»–ի փոխանցմամբ, գրել է «New York Times» թերթը՝ վկայակոչելով ամերիկացի պաշտոնյաներին:

ԱՄՆ-ն ապրիլի 13-ից Հորմուզի նեղուցի երկու կողմերում սկսել է արգելափակել դեպի իրանական նավահանգիստներ և այնտեղից դեպի աշխարհի տարբեր երկներ ընթացող հեղուկատարների և այլ բեռնանավերի ճանապարհը: Թեհրանն այն «ձախողման դատապարտված» է համարել։ Ապրիլի 18-ին ԱՄՆ-ի Զինված ուժերի կենտրոնական հրամանատարությունը (CENTCOM) հայտնել էր 23 նավ որսալու մասին։ Այնուհանդերձ, ինչպես տեղեկանում ենք «Аргументы и факты»–ի հրապարակումից , Իրանի «ստվերային նավատորմի» հետ կապված առնվազն 26 նավ հաջողությամբ շրջանցել է ԱՄՆ–ի հայտարարած շրջափակման գիծը:

Հոդվածն ամփոփենք Կրեմլի դիրքորոշումը ներկայացնելով: Ինչպես, РБК-ի փոխանցմամբ, ասել է Կրեմլի պաշտոնական ներկայացուցիչ Դմիտրի Պեսկովը, Ռուսաստանը հույս ունի, որ Իրանի և ԱՄՆ-ի միջև բանակցությունները կշարունակվեն, Կրեմլը ենթադրում է, որ հակամարտության շարունակությունը կհանգեցնի Մերձավոր Արևելքում իրավիճակի սրմանը և տնտեսության վիճակի վատթարացմանը: Սա, նկատենք, դեռ չափազանց մեղմ ասված: Պեսկովը նշել է նաև, որ Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակն անկանխատեսելի է:

Արթուր Հովհաննիսյան

Հեղինակի նյութեր

• Ինչի մասին է երեկվա հեռախոսազրույցում Իրանի առնչությամբ նախազգուշացրել Պուտինը Թրամփին
• Իրանի դեմ պատերազմում խայտառակված Հեգսեթի շնիկները Թրամփին փորձում են ներքաշել մի նոր ու նախորդից վտանգավոր արկածախնդրության մեջ
• ԱՄՆ-ի և Իրանի բանակցությունները շարունակում են մնալ փակուղում. պատերազմի վերսկսման հավանականությունը մեծ է. 2
• ԱՄՆ-ի և Իրանի բանակցությունները շարունակում են մնալ փակուղում, պատերազմի վերսկսման հավանականությունը մեծ է
• Լիբանանում Իսրայելի սադրանքով, որը խորքում Իրանի դեմ է ուղղված, պատերազմը կարող է վերսկսվել. 2
• Լիբանանում Իսրայելի սադրանքով, որը խորքում Իրանի դեմ է ուղղված, պատերազմը կարող է վերսկսվել
• Ձեզ ինչ-որ բան հուշո՞ւմ է այն, որ Պուտինը Իրանի գերագույն առաջնորդից ուղերձ է ստացել, այսօր հանդիպել Իրանի արտգործնախարարի հետ
• Հայաստանը Նիկոլի ձեռքն է կրակն ընկել, աշխարհը՝ սիոնիստական Իսրայելի և նրա վարչապետի կամակատար Թրամփի
• Թրամփն Իրանին սպառնացել է բազմաթիվ ռումբերով, էլեկտրակայանների և կամուրջների ամբողջական ոչնչացմամբ
• Իրանը վերսկսել է Հորմուզի շրջափակումը և հայտարարել, որ ռազմածովային ուժերը պատրաստ են նոր դառը պարտություն պատճառել հակառակորդներին
• ԱՄՆ-ը և Իսրայելը պատրաստվում են մեծամասշտաբ հարձակման, եթե Իրանը չհամաձայնի Իսրայելի թելադրած ամերիկյան «ղազագիրը» ստորագրելուն. 2
• ԱՄՆ-ը և Իսրայելը պատրաստվում են մեծամասշտաբ հարձակման, եթե Իրանը չհամաձայնի Իսրայելի թելադրած ամերիկյան «ղազագիրը» ստորագրելուն
• Հայաստանի ճակատագրական ընտրությունը. 2
• Հայաստանի ճակատագրական ընտրությունը
• Ինչ խաղերի մեջ է թուրքական աղվեսը՝ Էրդողանը, որ սպառնացել է հարձակվել Իսրայելի վրա և հընթացս պարծեցել թուրքական ուժերի Արցախ մտնելով
• Բանակցությունները ձախողված են, ամերիկա-իսրայելական ագրեսորների և Իրանի միջև պատերազմը ցանկացած պահի կարող է վերսկսվել
• Մերձավոր Արևելքը վառոդի տակառի վրա է, Իրանի և իր թշնամիների միջև ավելի մեծ թափով պատերազմի վերսկսումը միայն հրաշքով կարող է կանխվել
• Սիոնիստական Իսրայելի վարչապետի սադրանքով ԱՄՆ-Ւրան հրադադարի պայմանավորվածությունը խախտված է. Իրանը դարձյալ փակել է Հորմուզը. 2
• Սիոնիստական Իսրայելի վարչապետի սադրանքով ԱՄՆ-Ւրան հրադադարի պայմանավորվածությունը խախտված է. Իրանը դարձյալ փակել է Հորմուզը
• Թրամփը սպառնացել է՝ Իրանի վրա կփլուզվի ողջ դժոխքը, Իրանը հակադարձել է՝ ձեր առջև կբացվեն դժոխքի դարպասները

Մեկնաբանություններ